Маё мястэчка Луна-Воля

Здольны ад прыроды да мастацтва Эдвард Матэуш Ромэр вучыyся малюнку спачатку y бацькi мастака-аматара, потым у Катаяна Русецкага i Яна Зянкевiча. Скончыyшы y 1867 г. Вiленскую гiмназiю выехаy на вучобу y Акадэмiю Мастацтваy у Дрэздэн. Настаyнiкам яго быy К. Шульц. Малюнкi Э. М.Ромэра зьмяшчалiся y «Ляйпцiгскай iлюстраванай газэце». У 1870 г. ён перавёyся y Мюнхэнскую Акадэмiю Мастацтваy, дзе навучаyся пад кiраyнiцтвам Г. Аншуца, А. Сойтца, А. Ромберга, у майстэрнi баталiста Ф. Адама. Э. М. Ромэр калегаваy з эмiгрантамi былой Рэчы Паспалiтай В.

Чахурскiм, Ю. Брандтам, Ю. Косакам, М. Гедымскiм. Некаторы час Э. М. Ромэр працаваy у майстэрнi Ксаверы Пiлата. Першыя працы y Мюнхэне «Вяртаньне зь ярмаркi» i «Пiкет».

З 1873 г. многа падарожнiчаy: пабываy у Вене, Меране, Варшаве.

У 1878 г. вярнуyся y Вiльню i адкрыy на Бакшце y старым доме Ромэраy, якi дастаyся яму y вынiку падзелу маёмасьцi памiж братамi, мастацкую майстэрню i карыстаyся ёй сумесна з братам Альфрэдам Тэадорам Ромэрам i сябрам Францiшкам Юргiлевiчам.

16 сакавiка 1880 г. ажанiyся з Юзэфай Чахоyскай (дачкой Аляксандра Чахоyскага i Валерыi Ромэр) i атрымаy у якасьцi пасагу Луна.

Партрэт Эдварда Матэвуша Рэмера (1885). Намаляваy яго брат Альфрэд Ромэр (1832—1897). Лiтоyскi мастацкi музэй

У гэты час пiсаy ён галоyным чынам бытавыя жанравыя сцэнкi, пэйзажы: «Завiруха», «Перад вакзалам», «Перад майстэрняй». Маляваy партрэты «Каваль», «Селянiн у футравай шапцы». Майстэрскi напiсаны «Партрэт бацькi мастака» —бацькi свайго сябра Ю.

Юргiлевiча.

Шэраг твораy прысьвечаны паyстанцам 1863 г.: «Патруль», «Хацiна y лесе». У 1873 г. Эдвард Матэуш Ромэр экспанаваy свае працы y Кракаyскiм Таварыстве сяброy мастацтваy: «Адпачынак перад карчмой», «Вузкакалейка на Лiтве», «Чыгуначная станцыя», У парку», «Кулiч», «Пад таполямi», «Мяцелiца». На выставе y Варшаве палотны «Чыгуначная станцыя», «На запусты», «Пасьля работы», «Вяртаньне» былi куплены Таварыствам падтрымкi мастацтваy. У 1894 г. на выставе сучаснага мастацтва y Львове карцiна «Мяцелiца-2» была yганаравана срэбным мэдалём.

Выстаyляy свае працы Эдвард Матэуш Ромэр у Парыжы, Вене, Берлiне, Мюнхене, дзе карцiна «Мая хата» атрымала прыз i была куплена прафэсарам мастацтва з Брусэля І. Дэ Гасам.

Пэндзьлю Эдварда Матэуша Ромэра належыць партрэт народнага лiтоyскага паэта Анастаса Страздаса. На палатне паyстае постаць волата. Палац, местачковыя дамы, нават ветраны млын у параyнаньнi зь iм здаюцца цацачнымi.